Zoek de tien verschillen of: kleine boekjes 2

Kleine boekjes! Zo dun maar zo bol van wijsheid. Ik besprak hier al The War of Art (best een levensveranderd klein boekje, zie ook mijn vlogs). Een tweede boekje dat ik wil aanraden is Het idee m/v van wetenschapsjournalist Asha ten Broeke. Dit boekje zegt eigenlijk: ‘Yo, mannen en vrouwen verschillen niet zoveel van elkaar, hier is een stapel bewijs!’

Dit is bekend: we gaan er met z’n allen vanuit dat mannen en vrouwen fundamenteel van elkaar verschillen. Mannen lossen problemen op, vrouwen willen er liever over praten. Mannen zijn agressief, vrouwen zijn empathisch. Vrouwen zijn van nature zorgend en mannen hebben “vecht-en-win-de-kost-DNA”.

Tot zover niets nieuws. Dit ‘idee m/v’ wordt gestaafd door de evolutionaire psychologie (Darwin!), die stelt: in de oertijd moesten mannen jagen en vrouwen zorgen, en nu zit het in onze genen. Maar volgens Asha ten Broeke is dat idee precies dat: slechts een idee.

Nieuwe inzichten uit de wetenschap
Grote eye openers om ons wereldbeeld eens goed op zijn kop te zetten zijn bijvoorbeeld deze:

– dat het in de oertijd niet per se zo ging als we denken. We weten het basically niet; we waren er niet bij en er is geen bewijs. En ook: wetenschappers zijn ook maar mensen, ze zijn biased, ze zijn kinderen van de tijdsgeest en zien hun eigen denkbeelden graag bevestigd. De 19e eeuw waarin Darwin leefde staat bekend als de Victoriaanse tijd, en zijn idee dat “de vrouw van de man verschilt in mentale aard, hoofdzakelijk door haar grotere tederheid” kunnen we nu ook als typisch Victoriaans herkennen;

– ten tweede dat die veronderstelde oertijdrolverdeling niet hoeft te betekenen dat we het nu nog
steeds zo moeten doen. Hallo vooruitgang!;
dinner
– en dat ten derde m/v-gedrag ook niet in onze genen zit, zo blijkt. Enter de epigenetica, een jonge tak van wetenschap die aantoont dat onze genen zich aanpassen aan hun omgeving. Natuur en cultuur zijn dus in voortdurende wisselwerking met elkaar en het is niet waar dat we voor eeuwig aan de wil van onze onveranderlijke genen onderworpen zijn.

Grote dromen versus het grote gelijk
Dit alles is een fijne onderbouwing van mijn eigen standpunt, namelijk dat mannen en vrouwen niet zoveel van elkaar verschillen en dat we mensen tekort doen door die verschillen almaar in stand te houden en te benadrukken.

En wat ook fijn is: het is een nieuwe impuls voor mijn idealisme, voor grote dromen van gelijkheid. Ik schreef al eerder dat ik soms zo moe word van het eeuwige activisme en de eeuwige backlash, en ik durf ook wel te bekennen dat ik soms redelijk verbitterd ben en de handdoek in de ring wil gooien en ook iedereen die mijn supergoeie mening niet deelt gewoon uit mijn leven wil bannen en lekker een cocon wil spinnen van Het Grote Gelijk en daarin wil gaan wonen.

Een nieuw en veel leuker idee
Maar dat is natuurlijk niet aan de orde en bovendien heb ik nu dit boekje! Sinds ik het las, loop ik rond met een hoofd vol utopieën. Over een wereld zonder hokjes waarin iedereen de grenzen van zijn eigen unieke individualiteit mag opzoeken en uitleven en vieren en koesteren. Een wereld waarin vrouwen niet ‘nu eenmaal’ slecht zijn in wiskunde en waarin ‘een man mag niet huilen’ geen maatschappelijke realiteit bezingt. Een wereld waarin ook mannen thuisblijven bij de baby en vrouwen – oh verschrikkelijk dystopisch toekomstbeeld! – hun oksels niet hoeven te scheren als ze daar geen zin in hebben.

Traditionele rollenpatronen namen opnieuw een vlucht na het verschijnen van Mannen komen van Mars, vrouwen van Venus in 1992. Ziehier de kracht van ideeën, en voeg meteen maar een nieuw idee in: namelijk dat we allemaal gewoon aardbewoners zijn.

Zelfs als je denkt dat het bullshit is, kun je eens geheel vrijblijvend met dit idee spelen, al was het maar omdat het gewoon zo’n leuk idee is. Mannen en vrouwen uit hun stereotype hokjes halen betekent namelijk VRIJHEID om te zijn wie je bent en te doen wat je kunt. Wie wil dat nou niet? Ik wel!

kleid

 

Afbeelding dinner: origineel door Uppity Rib, some rights reserved
Afbeelding kleid: origineel door liborius, some rights reserved

 

Dit blog werd gepubliceerd op bodhitv.nl

Wij overdrijven niet: hear us roar

Shit is aan in België. Eindelijk is er een dialoog over seksisme en catcalling op gang gekomen. Hoog tijd! En omdat ervaringen van vrouwen met seksuele intimidatie in deze dialoog nog steeds worden afgedaan als ‘gejammer’, voeg ik mijn stem toe aan het tegengeluid.

Yasmine Schillebeeckx schreef op 8 maart (Internationale Vrouwendag) een opiniestuk over street harassment in De Morgen: Mijn naam is niet Hey Sexy. Reacties: begrip en herkenning van veel vrouwen, verontwaardiging bij veel mannen. Yasmine is arrogant, intolerant, zelfmedelijdend, moet zich er ook niet naar kleden, “mag van geluk spreken dat de mannen hier zich niet gedragen zoals de mannen in India”. Ik zou meer voorbeelden kunnen geven, maar van het lezen van al die comments word ik droevig.

Ook twee voldane oudere blanke mannen van De Morgen schreven een reactie, waarin ze basically zeiden dat die Yasmine niet zo moet zeiken. Dixit Marc Didden: “In het algemeen vind ik toch dat in de werelden waar ik mij bevind (en dat zijn er nogal wat), de vrouw an sich niet met minder egards benaderd wordt dan andere menstypes.” Hmm. In het algemeen? Vind ik toch? De vrouw an sich? Menstypes?? Kan het nog duidelijker zijn dat Didden geen idee heeft waar hij het over heeft, in hoeveel ‘werelden’ hij zich blijkbaar ook bevindt?

Dan de eloquente Guido Everaert: “U kunt met zijn allen de boom in met dat soort ‘gendercorrect’ denken, ik ben daar te simpel voor. Het enige wat ik wil doen is aardig en correct zijn.” Amai, aardig en correct ok, maar een keertje luisteren, ho maar. Dus de shit is aan. Wij leggen het nog maar eens een keer uit.

///

Ik schreef al eerder hoe opvallend ik het vind dat mannen vaak op die manier reageren als je vertelt wat je nu weer is overkomen: aanvallend ofwel verdedigend. “Stel je niet aan, zeg er gewoon wat van, lok het dan ook niet uit” versus “ik doe dat nooit!” Onbegrip of hoongelach volgt op verhalen over straatintimidatie en aanverwanten. Vreemd. Waarom denken ze mij te kunnen vertellen of mijn interpretatie van mijn eigen ervaringen wel legitiem is? Ben ik soms te dom om ze goed te begrijpen? Te jong? Te blond? Wat is eigenlijk de reden dat ik totaal niet serieus genomen word?

Voor mij is de maat allang vol. Een paar jaar geleden al. Ik weet niet meer wat er gebeurde, maar het was genoeg. Ik ging me verdiepen in feministisch activisme. Ik las verhalen van vrouwen op EverydaySexism.com, het was een bitter feest van herkenning. Ik herinnerde me ervaringen die ik was vergeten, waarvan ik altijd had gedacht dat ze er nu eenmaal bij hoorden, bij het leven als vrouw. Alsof als meisje geboren zijn nu eenmaal negatieve kantjes heeft, je met een soort vloek opzadelt waar je het maar mee te doen hebt.

Dat denk ik niet langer. Ik heb zelf ook alles van me afgeschreven op EverydaySexism. Mijn verhalen staan tussen die andere 50.000 verhalen. Ze staan daar anoniem, maar het is tijd om ze uit de anonimiteit te halen. Een bloemlezing wil ik het niet noemen, maar hier zijn wat van mijn eigen ervaringen.

///

Ik ben 14. Ik doe met mijn moeder boodschappen in de supermarkt. Een man volgt ons. Zij zegt dat hij haar altijd volgt als ze boodschappen doet. Volgens haar doet hij geen kwaad, hij zegt nooit wat. Ik vind het creepy.

Ik ben 19. Ik ga dansen bij een jamsessie. Een man wil met me dansen, hij schuurt zich tegen me aan. Ik zeg dat ik niet wil. Hij kijkt schalks terug. Ik zeg nog meermaals nee en duw hem van me af. Daarna moet ik hem nog een paar keer hard van me afduwen. Pas dan loopt hij weg, boos.

Ik ben 20 en werk als vrijwillig barvrouw. Ik maak vrolijke praatjes met de mensen aan mijn toog. Het gebeurt zo vaak, zó vaak dat mannen op den duur met me beginnen te flirten en niet stoppen als ik er niet op in ga. Ik begin sterk aan mezelf te twijfelen. Straal ik iets uit? Ben ik te vriendelijk? Te goedlachs? Te naïef? Moet ik veranderen? Hoe? Wat is er mis met mij? Ik hou me voortaan in achter de bar. Met een man alleen hou ik geen vrolijke praatjes meer. Ik verhard.

Ik ben 21. Ik werk als schoonmaker en moet ‘s ochtends vroeg beginnen. Het is een eind fietsen en er is nog niemand op straat. Ik hoor achter me een scooter aankomen. Als de scooter mij inhaalt, slaat de bestuurder me op mijn kont. Naast de schrik doet het door zijn hoge snelheid ook verdomde veel pijn. Ik word nog steeds zenuwachtig als ik op straat ingehaald word.

Ik ben 22. We vieren Nieuwjaar in de kroeg. Iemand die ik als een kennis beschouw, geeft me drie zoenen maar geeft de derde opeens op mijn mond en duwt me daarna hard achteruit, zodat ik val.

Ik ben 23. Het is net uit met mijn lief. Een vriend stelt voor om een roadtripje te gaan maken, ter afleiding. We eindigen bij zijn vader thuis, waar we teveel drinken, dus we blijven slapen. Eenmaal boven wil mijn vriend opeens meer. Hij springt vanuit zijn bed zo bovenop me. Hij is zwaar en dronken, ik ben niet sterk genoeg om hem weg te duwen. Als ik zeg dat ik niet wil, houdt hij gelukkig op. Ik blijf de rest van de nacht bang en voel me verraden.

Ik ben 24. Op een zomerse dag loopt mijn ketting van mijn fiets. Een man vraagt of hij kan helpen: hij woont om de hoek. Ik zeg dat het niet hoeft, hij dringt aan, en ik denk: waarom ook niet. Wat vriendelijk! Samen repareren we mijn fiets, de sfeer is gemoedelijk. Als de ketting gefixt is wassen we binnen onze handen. Hij vraagt of ik nog wat wil drinken. Als we in zijn woonkamer zitten, verandert de sfeer. “Je wil zeker niet méér,” vraagt hij. Ik weet niet of ik hem goed begrijp. Ik zeg nee, en raak in paniek. Ik ken deze man niet, niemand weet dat ik hier ben, heeft hij de deur op slot gedaan? Ik denk: dit is het dan, ik word straks verkracht en het zal mijn eigen schuld zijn. Maar er gebeurt niets, ik sta al snel veilig buiten, hij zegt dat ik altijd nog eens langs mag komen, ik fiets trillend naar huis en vermijd voortaan zijn straat.

Ik ben 25. Ik laat mijn piano stemmen. Als de stemmer arriveert, ben ik in modus van beleefd converseren, koffie aanbieden. De pianostemmer echter vraagt hoe oud ik ben, of ik een vriendje heb. Ik schat hem begin 30. Hij blijft impertinente vragen stellen. Ik voel me onveilig in mijn eigen huis. Ik blijf in beleefde modus, kan er niet uitkomen. Ik ontsnap naar mijn huisgenoten om hulp te vragen, maar ze lachen het weg: je moet er gewoon wat van zeggen. Na het stemmen wil de pianoman meer koffie, hij vertrekt maar niet, ik ben volkomen verlamd en heb geen controle over de situatie. Als hij eindelijk weg is, ben ik nog dagen bang: hij heeft mijn nummer, hij weet waar ik woon.

Ik ben 26. Ik wandel ‘s ochtends naar het toilet in mijn woongemeenschap. De buurjongen/een vriend komt ook net naar buiten. Hij wandelt achter me en bewondert luidop mijn billen in mijn pyjamabroek. Mijn vrienden zeggen: stel je niet aan, dat is toch gewoon een complimentje?

///

Door dit soort ervaringen ben ik klein en bang geworden. Ik begon me conservatiever te kleden, om maar niet op te vallen. Ik vermeed plekken. Ik vermeed mannen. Ik durfde niet meer in het donker alleen over straat. Ik stond ‘s ochtends voor mijn kledingkast te twijfelen: dat leuke rokje? Riskant.

Het gaat nu beter, maar een soort basiswantrouwen blijft. Ik weet: de publieke ruimte is voor mij een plek waar mijn bewegingsvrijheid beperkt is. Ik vind dat doodzonde. Maar ik ben me bewust van de dreiging, van het reële gevaar dat ik kan tegenkomen. Ik ken die dreiging uit ervaring, uit een opeenstapeling van ervaringen die niet gebagatelliseerd kunnen worden en die niet open zijn voor tegenstrijdige interpretaties, niet door mij en zeker niet door anderen. Ik laat me niet zeggen dat ik niet zo moet jammeren door mensen die mijn ervaring totaal niet hebben en nooit zullen hebben. Ik weet: #wijoverdrijvenniet. Wij overdrijven niet.

 

Heb je ervaringen die je wil delen? Dat mag altijd in de comments!

Wil je meer lezen? Lees dan ook de blogs van Yasmine, Inke (+ comments), Annebeth, Amélie, Romina, Jolien, Naomi, Lotte, Liesbeth, Stéphanie, Silke, Marlies en Jeroen.

Of check wijoverdrijvenniet.org

[FemList] Tupac troost en strijdt

The Feminist List is mijn playlist op YouTube, met inmiddels meer dan 200 feministische liedjes! Van hiphop tot country tot punk, van Spice Girls tot John Lennon. Geen muziekstijl en geen feministisch onderwerp wordt geschuwd en natuurlijk worden er in mijn lijst geen mannen gedist. Mannen ≠ het patriarchaat. Aanvullingen altijd welkom.

Keep ya head up is toegevoegd door: mezelf, of was het Hanneke?


Ik hoorde dat Tupac dit jaar terugkomt! Als zijn dood in scène is gezet, zou dat me zeer verheugen. Sinds ik Keep ya head up (1993) ken, kan Tupac voor mij niet meer stuk: harde baas met bakken gevoel in z’n donder. Over street harassment en armoede en alleenstaande moeders, inclusief troost.

Kippenvel, elke keer weer. Tupac zingt over hoe zwaar het leven is als je arm en zwart bent, en hij legt in dit nummer nadruk op hoe het voor vrouwen nog extra hard kan zijn. Het begint al goed met een

holla to all my sisters on wellfare; Tupac cares, and don’t nobody else care

Inderdaad man, Tupac, dank je!

Dan gaat hij verder over hoe vrouwen nageroepen worden op straat:

I know they like to beat ya down a lot
When you come around the block brothas clown a lot

Zo fijn, dat begrip. Over street harassment klaag ik niet meer sinds ik iets te vaak hoorde dat het maar een grapje / een compliment is, maar bij Tupac vind ik een luisterend oor.

PREACH
Verder gaat het, tegen vrouwen in slechte relaties:

And when he tells you you ain’t nuttin don’t believe him
And if he can’t learn to love you you should leave him
Cause sister you don’t need him

En dan (ik laat Tupac maar het meest aan het woord, want hij zegt het zo goed):

And since we all came from a woman
Got our name from a woman and our game from a woman
I wonder why we take from our women
Why we rape our women
Do we hate our women?

Ja, Tupac die voor zoveel mensen een held is, kaart een onderwerp als verkrachting aan en veroordeelt dat. Wat een goede boodschap! Ook toont hij zich pro choice, weer heel actueel in het kader van de anti-abortusbeweging in onder andere de Verenigde Staten en Spanje (wacht zei iemand daar België?!):

And since a man can’t make one
He has no right to tell a woman when and where to create one

En dan woorden van troost: “I know you’re fed up ladies, but keep your head up”. Het wordt beter.

Algeheel onrecht
Het tweede couplet is niet per sé feministisch, maar gaat wel over andere onrechtvaardigheden die een intersectioneel feminisme ook na aan het hart liggen: over het zware leven van een arme zwarte jongen, altijd maar aankloten, wiet roken en je moeder teleurstellen. Over proberen goed te doen maar ook een stoere jongen willen zijn. Over grote dromen hebben die zo moeilijk te realiseren zijn, terwijl je vrienden doodgaan. En Tupac schrikt er niet voor terug om wat hij meemaakt politiek te maken:

You know it’s funny when it rains it poors
They got money for wars but can’t feed the poor
… We ain’t meant to survive cause it’s a setup

Maar: “You gotta keep your head up”.

In het derde couplet keert hij terug naar zijn sisters:

To all the ladies havin babies on they own
I know it’s kinda rough and you’re feelin all alone
Daddy’s long gone and he left you by ya lonesome

Maar Tupac zelf prijst de Heer voor zijn kinderen, zoals het het hoort, en hoewel alles alleen maar zwaarder lijkt te worden zegt hij toch: geef niet op.

Sociaal engagement ftw
Dit nummer is op alle niveaus geweldig. Ten eerste kaart het belangrijke sociale issues aan, ten tweede problematiseert en veroordeelt het die issues + roept het mannen op het anders te gaan doen, en ten derde biedt het troost. Doordat het erkenning én hoop biedt, is het empowering. En ten vierde: doordat Tupac zo’n populaire rapper was, heeft hij er een enorm publiek mee bereikt, en dat in de wereld van hiphop, die normaal toch doordrenkt is van bitchez en pimps en hoes. Hoewel hij zich echt niet in al zijn muziek zo voorbeeldig toont, kunnen we dit toejuichen: stoere rapper prijst en steunt vrouwen en bekritiseert misogynie.

Voetnoot 1: Intersectioneel feminisme houdt zich bezig met meer dan alleen op sekse gebaseerde onderdrukking. Het heeft oog voor de wisselwerking die bestaat tussen zaken als gender, afkomst, huidskleur, klasse, leeftijd, seksuele geaardheid en ability. Verschillende “secties” van discriminatie kunnen elkaar overlappen en een “onderdrukkingssysteem” vormen dat eenduidige discriminaties als racisme, seksisme en homofobie te boven gaat. Zie Tupac’s moeder: zwart + vrouw + arm. Iemand kan op meerdere manieren onderdrukt worden.

Voor mij is intersectionaliteit binnen het feminisme heel belangrijk omdat ik me wil inzetten voor ieders gelijkwaardigheid.

Kleine voetnoot 2: lees een diepteanalyse over Tupac’s problematische versus zijn feministische teksten hier. Luister ook naar Dear mama en Brenda’s got a baby.

 

UITSMIJTER!

Als bonus eentje die geen uitleg behoeft. In het kader van intersectionaliteit: de geweldige Laura Mvula.

“I will never be what you want and that’s alright / cause my skin ain’t light and my body ain’t tight
Tell me who made you the center of the universe”

[FemList] Aïcha’s gouden tralies

The Feminist List is mijn playlist op YouTube, met inmiddels meer dan 170 feministische liedjes! Van hiphop tot country tot punk, van Spice Girls tot John Lennon. Geen muziekstijl en geen feministisch onderwerp wordt geschuwd en natuurlijk worden er in mijn lijst geen mannen gedist. Mannen ≠ het patriarchaat. Aanvullingen altijd welkom!

Aïcha is toegevoegd door: Fiona

 

Vandaag een klassieker uit de jaren ’90. Het leuke is: omdat niemand mee kan zingen, weten ook maar weinigen dat het nummer een feministische boodschap heeft. Prepare to be amazed =) Cheb Khaled is in onze contreien een beetje een eendagsvlieg die we kennen van zijn eclectische mix van oosterse en westerse popmuziek. Zijn pièce de résistance is natuurlijk Aïcha.

Aïcha begint een beetje zielig. Wat we van de eerste zin meteen leren: Khaled vindt Aïcha leuk, maar zij ziet hem niet staan. Sneu!

Comme si je n’existais pas elle est passée à côté de moi
| alsof ik lucht voor haar was, liep ze langs me

Maar Khaled, vol van vuur en passie voor deze Oosterse schone, probeert haar te verleiden en wel door haar al het moois van de wereld aan te bieden. Hij wil haar alles geven, en alles voor haar doen.

Voici: les perles, les bijoux
Aussi l’or autour de ton cou
Les fruits, bien mûrs au goût de miel
Ma vie, Aïcha si tu m’aimes
| kijk eens aan: parels en sieraden
en goud voor om je nek
en rijpe vruchten zoet als honing
ik geef heel mijn leven Aïcha, als je van me houdt

Overtuigend, ja toch
Nu zou ik persoonlijk wel gevleid zijn door zo’n overdaad aan prachtige beloftes. Het is sowieso beter dan het “hee meisje” of “ga je nog wat leuks doen vanavond” wat ik hier in mijn eigen portiek hoor. Cheb kun je hooguit verwijten dat hij van geen ophouden weet, en dat is natuurlijk ook irritant. Maar hij gaat er wel echt voor, in maar liefst drie veelbelovende coupletten en met poëtische inslag: hij zal al haar pijn doen verdwijnen, hij wil gaan waar haar zucht hem brengt, hij zal hemelse muziek spelen en gedichten voordragen.

Je prendrai les rayons du soleil pour éclairer tes yeux de reine
| ik zal de stralen van de zon nemen om jouw koninginnenogen te verlichten (smelt)

Een gouden kooitje
Maar nu komt de hook (en meteen ook de bridge). Aïcha valt helemaal niet voor alle vleierij en dat maakt ze ook goed duidelijk:

Elle a dit: “Garde tes trésors
Moi je vaux mieux que tout ça
Des barreaux sont des barreaux même en or
Je veux les mêmes droits que toi
Et du respect pour chaque jour
Moi je ne veux que de l’amour.”
| Ze zei: “Hou je schatten maar
ik ben meer waard dan dat alles bij elkaar
tralies zijn tralies, al zijn ze van goud
ik wil dezelfde rechten als jij
en elke dag gerespecteerd worden
ik wil alleen maar liefde.”

Ondanks deze harde afwijzing druipt Khaled nog steeds niet af. Hij zegt in het Arabisch dat zij de liefde van zijn leven is, dat hij met haar elke dag van zijn leven wil doorbrengen, met niemand anders dan met haar. Wat Aïcha daarop antwoordt, blijft in het midden, maar ik vermoed zo dat zij dat nog altijd niet genoeg vindt.

Aïcha weet wat ze wil: alles wat hij haar kan geven, heeft voor haar geen waarde. Zij wil alleen maar vrij zijn, gerespecteerd worden en dezelfde rechten hebben als iedere man.

 


 

UITSMIJTER!

Als bonus eentje die geen uitleg behoeft, door – hoe toepasselijk – I am Aisha.
“Ik zeg die mannen stop, ho stop! Je kan niet zomaar komen fronten op mij.”
Toegevoegd door: Marco.

 

De Loonwijzer: de loonkloof als gegeven

Hoera, een nieuwe baan! Maar wat is nu eigenlijk een redelijk loon? Dit groentje zocht het uit. Op de vraag “hoeveel moet ik verdienen?” gaf Google als eerste antwoord: Loonwijzer.nl. Handig! Toch?

Op Loonwijzer.nl de “Salaris check” (sic) doen levert best een handige indicatie op van een redelijk salaris. Vul je beroep in en er verschijnt een grafiek met het gemiddelde loon per aantal jaren ervaring. Vervolgens kun je er dieper op in gaan en “jouw gegevens vergelijken met beroepsgenoten”. De eerste vraag die daarbij gesteld wordt, is of je man of vrouw bent. Nu dacht ik eigenlijk dat dat een onderscheid is dat we niet meer zouden maken bij beloning, maar ik kan het mis hebben.

Dus deed ik een testje en voilà: een secretaresse (zakelijke dienstverlening, regio Groningen, universitair opgeleid, vier jaar werkervaring, werkt 40 uur per week) verdient volgens de Loonwijzer €13,07 of ook wel €12,47 per uur. Man versus vrouw, inderdaad. Steek die maar in je zak, vrouwen van Nederland!

looncheck
Alle goeie bedoelingen van de wereld
Nu is de Loonwijzer ook niet van gisteren en heeft ze wel degelijk goede bedoelingen. De stichting doet onderzoek naar verschillen in beloning, heeft een pagina vol aanbevelingen, dossiers en wetgeving, en heeft in 2006 een (internationale) werkgroep Gelijk Loon opgezet. En bij de FAQ vinden we een antwoord op de vraag “Mannen- en vrouwenlonen verschillen. Hoe zit dat?”.

Daar gaat het mis. Want volgens de Loonwijzer zit het zo, dat dat nu eenmaal zo is. Ook de internationale versie van de site (Wageindicator.org) komt weinig verder dan dat het een “well known empirical observation” is dat “men and women earn different wages”, en dat ze door dat te laten zien meer bewustwording willen creëren. Kijk, ik juich dat natuurlijk toe, op zich, maar…

Ceci n’est pas un advies
…bewustwording creëren is niet wat de website doet. Integendeel. De looncheck staat prominent op de voorpagina, de dossiers over gelijk loon niet. De looncheck expliciteert bij zijn resultaten niet dat een man in hetzelfde geval meer zou verdienen en een vrouw minder. Een vrouw moet invullen dat ze man is om te weten wat een redelijk salaris is voor haar functie, en wordt nu met een te lage loonindicatie haar salarisonderhandelingen ingestuurd. Chapeau!

Het punt is: de salarischeck wordt als adviestool gebruikt. Zo schijnt de Loonwijzer het niet bedoeld te hebben (mailden ze mij), maar zo wordt hij wel aangeprezen in de Google-zoekresultaten van Loonwijzer.nl: “dus kijk snel wat jij hoort te verdienen”. Of op Monsterboard.nl, waar hij ook te vinden is: “handig als je vlak voor een salarisgesprek staat“. En op Intermediair.nl: “ontdek wat jouw brutosalaris moet zijn“.

Kwalijk!
De pogingen van Stichting Loonwijzer om (in 2006) meer bewustwording te creëren bij overheid, vakbonden, ondernemingsraden etc. zijn natuurlijk toe te juichen. Maar een belangrijke doelgroep wordt vergeten. Om de loonkloof te dichten is een site als Loonwijzer.nl bij uitstek geschikt om werknemers te empoweren om een gelijk loon te eisen. Het wegwerken van de loonkloof behoeft geïnformeerde werknemers die op de hoogte zijn van een redelijk loon voor iedereen en die met die kennis tegen de status quo aan kunnen schoppen. Dat het issue van ongelijke beloning buiten de salarischeck gehouden wordt, is daarom kwalijk.

ps: de Belgische website Vacature.com heeft overigens ook een loonwijzer, die geen onderscheid tussen de geslachten maakt: http://www.vacature.com/tests/salariskompas.